ข้ามไปยังเนื้อหา
MIRARAMA
ลูกเขยตัดหญ้าสวนทุเรียน คือเจ้าของพันธุ์ที่ทั้งบ้านแย่งกัน

บทที่ 1

คนงานไม่ต้องนั่งโต๊ะ

กรรไกรตัดกิ่งเหล็กกล้าหนักสองกิโลตกลงบนตักตะวัน ปลายใบมีดกระแทกหน้าขาจนเจ็บแปลบ

“คนงานไม่ต้องนั่งโต๊ะ” ชาตรีพูดเสียงดังให้ญาติทั้งบ้านได้ยิน “ไปตัดหญ้า”

ตะวันก้มลงมองกรรไกรในมือ ใต้ด้ามจับที่ดำเป็นมันด้วยคราบเหงื่อสิบปี มีป้ายทองเหลืองเล็ก ๆ ตอกหมุดไว้ ตัวอักษรสลักลึกจนสีดำของสนิมแทรกเข้าไปในร่อง

ตะวัน — ทะเบียนพันธุ์พืชใหม่ ทต.๐๑

บ้านไม้สองชั้นกลางสวนทุเรียนยังมีกลิ่นธูปลอยอยู่ในอากาศ

สามวันก่อน ร่างของพ่อบุญมี พ่อตาของตะวัน ถูกเคลื่อนจากศาลาวัดไปฌาปนกิจ วันนี้ญาติพี่น้องทั้งสายมานั่งรวมกันบนชานบ้าน โต๊ะไม้สักยาวที่พ่อบุญมีเคยนั่งกินข้าวเช้ากับคนงานทุกวัน ถูกปูด้วยผ้าขาว มีกับข้าวเรียงเต็ม แกงหมูชะมวง ปลาเค็ม น้ำพริกเกลือ ข้าวสวยร้อน ๆ ในกระติ๊บ

ข้างนอกชานบ้าน ต้นทุเรียนห้าร้อยต้นยืนเรียงเป็นแถวยาวไปจนสุดสายตา ใบเขียวเข้มมันวาวใต้แดดบ่ายเมืองจันท์ ลูกทุเรียนอ่อนห้อยอยู่ตามกิ่ง อีกเดือนครึ่งก็จะได้ตัดลูกแรกของฤดู

ตะวันนั่งอยู่ปลายโต๊ะ ที่นั่งริมสุดติดบันได

เขาไม่ได้เลือกนั่งตรงนั้น สิบปีที่แต่งงานกับฝน ที่ตรงนั้นคือที่ของเขาเสมอ

“พี่ชาตรี” ฝนลุกขึ้นจากเก้าอี้ข้างแม่ เสียงสั่น “พ่อเพิ่งเผาไปสามวันเองนะ”

“ก็เพราะพ่อเพิ่งตายไง” ชาตรีตอบ เขายืนอยู่หัวโต๊ะ ที่ที่พ่อเคยนั่ง เสื้อโปโลสีขาวยัดในกางเกงสแล็ก สร้อยทองเส้นโตเท่านิ้วก้อยพาดคอ นาฬิกาเรือนทองที่ข้อมือส่องประกายทุกครั้งที่เขาชี้นิ้ว “บ้านนี้ต้องมีระเบียบใหม่ ใครเป็นเจ้าของ ใครเป็นลูกจ้าง ต้องชัดเจน”

ญาติบางคนพยักหน้า บางคนก้มหน้ากินข้าว

คุณนายสายทอง แม่ยายของตะวัน นั่งนิ่งอยู่ข้างลูกชายคนโต ผ้าซิ่นสีดำ เสื้อลูกไม้สีขาว สร้อยพระสามองค์ห้อยคอ หน้าตาเรียบเฉยไม่บอกอะไร

ตะวันรู้ว่าแม่ยายไม่ชอบเขา ไม่เคยชอบตั้งแต่วันแรก

ลูกสาวฉันจบปริญญาโท ทำไมต้องไปเอาคนต่อกิ่งไม้มาเป็นผัว

“พี่ชาตรีครับ” ตะวันพูด เสียงต่ำ สำเนียงจันท์ติดปลายนิดหนึ่ง “ผมกินข้าวเสร็จแล้วจะไปตัดหญ้าให้”

“ไม่ต้องรอกินเสร็จ” ชาตรีหัวเราะ หันไปทางญาติ “ดูสิ คนงานบ้านเรา ยังต่อรองได้อีก”

เสียงหัวเราะเบา ๆ ดังขึ้นมุมโต๊ะ พี่สะใภ้ของฝน เมียของชาตรี ยกมือปิดปาก ลูกพี่ลูกน้องอีกสองคนหันมามองหน้ากัน

ฝนเดินอ้อมโต๊ะมาหาสามี มือเย็นเฉียบจับไหล่เขาไว้

“พี่ตะวัน ไม่ต้องไป”

“ไม่เป็นไรฝน” ตะวันลุกขึ้น วางช้อนลงบนจานข้าวที่ยังเหลือครึ่ง หยิบกรรไกรตัดกิ่งขึ้นมาถือ “หญ้ามันขึ้นสูงจริง ๆ พ่อไม่ชอบให้หญ้ารกโคนต้น”

เขาเดินลงบันไดไป ไม่หันกลับมา

แต่ได้ยินเสียงชาตรีดังตามหลังมา

“รู้ตัวดีนี่ อีกสี่สิบห้าวันทนายอ่านพินัยกรรมเมื่อไหร่ แกก็หอบผ้าออกจากสวนนี้ได้เลย สวนนี้จะไม่มีที่ให้คนอาศัยอีกแล้ว”

เครื่องตัดหญ้าสะพายบ่าส่งเสียงคำรามก้องสวน กลิ่นน้ำมันเครื่องปนกลิ่นหญ้าสดที่ถูกตัดขาดลอยขึ้นมา เหงื่อไหลลงตามขมับ ไหลลงตามคอ จนเสื้อเชิ้ตสีกากีเก่าแนบติดหลัง

ตะวันตัดหญ้าไปตามแถวต้นทุเรียน ช้า ๆ เป็นระเบียบ ไม่ให้ใบมีดเฉียดรากต้นไม้

แถวที่สาม ต้นที่สิบเจ็ด เขาหยุด

ต้นทุเรียนต้นนี้แก่กว่าต้นอื่นทั้งหมด ลำต้นใหญ่สองคนโอบ เปลือกขรุขระ กิ่งแผ่กว้างเหมือนร่มยักษ์ เป็นต้นเดียวในสวนที่ไม่ได้ปลูกเรียงตามแถว เพราะมันอยู่ตรงนี้มาก่อนแถวจะถูกวาง

ต้นแม่

ตะวันวางเครื่องตัดหญ้าลง แตะมือลงบนเปลือกไม้หยาบ ๆ

สิบสองปีแล้วนะ

สิบสองปีก่อน เขาเป็นนักศึกษาเกษตรปีสุดท้ายที่มาฝึกงานในสวนนี้ พ่อบุญมีพาเขามาที่ต้นนี้ บอกว่ามันเป็นทุเรียนพื้นบ้านที่ปู่ปลูกไว้ ลูกเล็ก หนามห่าง เนื้อน้อย ขายไม่ได้ราคา แต่ไม่มีใครกล้าตัดเพราะเป็นต้นของปู่

ตะวันเห็นอีกอย่าง

เนื้อสีเหลืองทองเข้มจัดเหมือนทองคำเปลว กลิ่นหอมอ่อนไม่ฉุน เม็ดลีบ และต้นนี้ไม่เคยเป็นโรครากเน่าเลยแม้แต่ปีเดียว ทั้งที่ต้นอื่นรอบ ๆ ตายไปหมดแล้วสองรุ่น

เขาใช้เวลาเจ็ดปี ผสมเกสรมันกับหมอนทองทีละดอก เพาะเม็ดทีละเม็ด คัดต้นกล้าทีละต้น ต่อกิ่งทีละกิ่ง จนได้ทุเรียนพันธุ์ใหม่ที่เนื้อเหลืองทองเหมือนต้นแม่ ลูกใหญ่เหมือนหมอนทอง และไม่ตายเพราะโรคราก

พ่อบุญมีเป็นคนตั้งชื่อ

ทองตะวัน

แล้วพ่อก็เป็นคนพาเขาไปสำนักทะเบียนพันธุ์พืช จดทะเบียนพันธุ์พืชใหม่ในชื่อของเขาคนเดียว

มันเป็นของแก ไม่ใช่ของพ่อ พ่อบุญมีบอกตอนนั้น ทุกต้นในสวนนี้ต่อกิ่งมาจากมือแก

เสียงฝีเท้าเหยียบใบไม้แห้งดังมาจากด้านหลัง

ฝนยืนอยู่ตรงนั้น ถือขวดน้ำเย็นกับผ้าขนหนูผืนเล็ก ผมยาวที่รวบหางม้าต่ำหลุดลงมาปรกหน้า ตาแดงเพราะร้องไห้

“ดื่มน้ำก่อน” เธอยื่นขวดน้ำให้ แล้วเอาผ้าซับเหงื่อที่หน้าผากเขา “ฝนขอโทษนะ เรื่องพี่ชาตรี”

“ฝนไม่ได้ทำอะไรผิด”

“ฝนผิดที่ไม่กล้าเถียงมาสิบปี” ฝนพูดเสียงสั่น “พี่ชาตรีใช้พี่เหมือนคนงาน แม่ก็ไม่เคยพูดอะไร พี่ทำงานในสวนนี้ทุกวันตั้งแต่ตีห้าถึงหกโมงเย็น ไม่เคยได้ค่าจ้างสักบาท แล้วตอนนี้พ่อตายไป เขาจะไล่พี่ออก”

ตะวันจับมือภรรยาไว้ มือนุ่มของฝนอยู่ในมือหยาบด้านของเขา

“ฝน” เขาพูดช้า ๆ “ถ้าวันหนึ่งไม่มีสวนนี้ ฝนจะยังอยู่กับผมไหม”

ฝนมองหน้าเขาเหมือนเขาถามอะไรโง่ ๆ

“ฝนแต่งกับพี่ ไม่ได้แต่งกับสวน”

ตะวันยิ้ม รอยยิ้มแรกของวันนั้น

พ่อครับ เขาคิด มองขึ้นไปบนกิ่งต้นแม่ ลูกคนหนึ่งผ่านแล้วนะ

คืนก่อนพ่อบุญมีจะสิ้นใจ ตะวันนั่งเฝ้าอยู่ข้างเตียงในโรงพยาบาลจังหวัดคนเดียว ชาตรีกลับไปนอนบ้าน คุณนายสายทองไปทำบุญที่วัด ฝนวิ่งไปซื้อยาที่ร้านหน้าโรงพยาบาล

พ่อบุญมีจับมือเขาไว้ด้วยแรงที่เหลืออยู่น้อยนิด

ตะวัน... ตอนพ่อไปแล้ว... ลูก ๆ พ่อมันจะแย่งสวนกัน

ผมรู้ครับพ่อ

อย่าเพิ่งบอกใครเรื่องทะเบียนพันธุ์ พ่อบุญมีกระซิบ ลมหายใจขาดเป็นห้วง รอให้พ่อดูก่อน ว่าใครรักสวน ใครรักเงิน... พ่อเขียนพินัยกรรมไว้สองฉบับ... ทนายรู้...

พ่อจะดูยังไงครับ พ่อ...

แต่พ่อบุญมีหลับไปแล้ว และไม่ได้ตื่นขึ้นมาอีก

ตะวันยังไม่รู้ว่าพ่อจะ ดู ได้อย่างไร จากที่ที่พ่อไปอยู่ตอนนี้

แต่เขาสัญญาไว้แล้ว และเขาเป็นคนรักษาสัญญา

ฝนกลับขึ้นบ้านไปได้ไม่นาน ก็มีเงาคนอีกคนเดินลัดแถวทุเรียนมา

คุณนายสายทองถือร่มสีดำกันแดดทั้งที่แดดใกล้หมดแล้ว รองเท้าแตะหนังเหยียบใบไม้แห้งเสียงกรอบแกรบ เธอหยุดยืนห่างจากต้นแม่สามก้าว ไม่เข้ามาใกล้กว่านั้น เหมือนทุกครั้งที่ต้องคุยกับลูกเขย

“แกไปเป็นคนงานที่สวนไหนต่อ” เธอถาม เสียงเรียบ “สวนเจ๊หงส์ท้ายซอยยังขาดคนต่อกิ่ง ฉันฝากให้ได้”

ตะวันเงยหน้ามองแม่ยาย

สิบปี นี่เป็นประโยคที่ยาวที่สุดที่คุณนายสายทองเคยพูดกับเขา

“ผมยังไม่ได้คิดครับแม่”

“ก็คิดซะ” คุณนายสายทองว่า “ชาตรีมันพูดจริง มันจะขายสวน คนจากบริษัทจะมาเย็นนี้ แกอยู่ไปก็โดนมันเหยียบ ฝนก็ต้องเจ็บไปด้วย”

ตะวันไม่ตอบ เขาเช็ดใบกรรไกรด้วยชายเสื้อ

คุณนายสายทองมองมือเขา มองกรรไกรในมือเขา แล้วสายตาของหญิงชราก็หยุดนิ่งอยู่ที่ป้ายทองเหลืองใต้ด้ามจับ

นิ่งนานกว่าที่ควร

“กรรไกรอันนั้น” เธอพูดช้า ๆ “พ่อเขาเอาไปทำป้ายที่ร้านในตลาดเมื่อสองปีก่อน ฉันนึกว่าทำให้ชาตรี”

“พ่อทำให้ผมครับ”

คุณนายสายทองเงียบไป ลมเย็นพัดผ่านแถวทุเรียน ใบไม้เสียดสีกันเสียงซ่า

“บุญมีเขาไม่เคยทำอะไรโดยไม่มีเหตุผล” เธอพูดในที่สุด เสียงต่ำลงจนแทบเป็นเสียงกระซิบ “สามสิบห้าปีที่อยู่กับเขามา ฉันรู้”

แล้วเธอก็หันหลังเดินกลับไปทางบ้าน ร่มสีดำโยกตามจังหวะก้าว

ทิ้งให้ตะวันยืนอยู่ใต้ต้นแม่คนเดียว กับคำถามว่าแม่ยายของเขา รู้มากแค่ไหน

ตะวันกลับขึ้นบ้านตอนพระอาทิตย์เริ่มตกดิน แสงสีส้มทองสาดผ่านใบทุเรียนลงบนพื้นดินเป็นดวง ๆ

รถเก๋งสีเงินคันยาวจอดอยู่หน้าบ้าน ป้ายทะเบียนกรุงเทพฯ ไม่เคยเห็นมาก่อน

บนชานบ้าน ญาติส่วนใหญ่กลับไปแล้ว เหลือแค่ชาตรี คุณนายสายทอง ฝน กับชายแปลกหน้าในเสื้อเชิ้ตแขนยาวสีฟ้าอ่อน แว่นตากรอบทอง ผมหวีเรียบ ถือแฟ้มเอกสารหนาวางอยู่บนตัก

“นั่นไง คนงานบ้านผม” ชาตรีชี้มาที่ตะวันที่ยืนอยู่ตีนบันได มือยังถือกรรไกรตัดกิ่ง เสื้อเปื้อนเศษหญ้า “อย่าไปสนใจเลยครับคุณประสิทธิ์ เราคุยเรื่องของเรากันต่อ”

ตะวันไม่ได้ขึ้นไป เขายืนอยู่ตรงตีนบันไดในเงามืด

ชายแปลกหน้าพยักหน้าสุภาพ แล้วเปิดแฟ้ม

“ตามที่คุยกันไว้นะครับคุณชาตรี บริษัทส่งออกของเรายินดีซื้อสวนทั้งหมดห้าสิบไร่ ในราคาแปดสิบล้านบาท” เขาพูด “เราจะเซ็นสัญญาจะซื้อจะขายภายในสี่สิบวัน ก่อนวันอ่านพินัยกรรม”

“แปดสิบล้าน” ชาตรียิ้มกว้างจนเห็นฟันทอง หันไปมองแม่ “แม่ได้ยินไหม แปดสิบล้าน”

คุณนายสายทองไม่ได้ตอบ เธอมองคนจากบริษัทนิ่ง ๆ

“เฮ้ย ตะวัน!” ชาตรีตะโกนลงมาที่ตีนบันได “ยืนเป็นเสาอยู่ทำไม ไปผ่าทุเรียนลูกที่สุกในห้องเก็บของมาให้แขกชิมสิ เลือกลูกดี ๆ นะ ลูกสุดท้ายที่พ่อเก็บไว้ ถ้าผ่าเละ หักค่าข้าวแกเดือนนี้”

พี่สะใภ้หัวเราะคิกอยู่ในห้องครัว

ฝนลุกพรวด “พี่ชาตรี!”

“นั่งลงฝน” ชาตรีไม่หันไปมองน้องสาว “ผัวแกมันชินแล้ว ใช่ไหมตะวัน”

ตะวันไม่ได้ขยับ เขามองคุณประสิทธิ์ผ่านความมืด คุณประสิทธิ์มองกลับมา ขมวดคิ้วนิดหนึ่ง เหมือนกำลังพยายามจับคู่หน้าคนกับอะไรบางอย่างในแฟ้ม

“ไม่ต้องลำบากครับ” คุณประสิทธิ์พูดขึ้น “ผมยังไม่ชิมจนกว่าเอกสารจะเรียบร้อย”

“แต่มีเงื่อนไขหนึ่งข้อครับ” คุณประสิทธิ์พูดต่อ พลิกเอกสารไปหน้าที่ติดธงสีแดงไว้ “บริษัทเราไม่ได้ซื้อที่ดิน เราซื้อพันธุ์ทุเรียน ตลาดจีนสั่งทองตะวันมาล่วงหน้าแล้วสามปี เราต้องได้สิทธิ์ขยายพันธุ์ ต่อกิ่ง ขายกิ่งพันธุ์ ไม่อย่างนั้นสวนนี้ก็มีค่าแค่ทุเรียนธรรมดา”

“ได้อยู่แล้วครับ” ชาตรีโบกมือ “ทองตะวันพ่อผมเป็นคนตั้งชื่อ พ่อตายแล้วก็ต้องตกมาที่ลูกชายคนโต”

คุณประสิทธิ์ส่ายหน้าช้า ๆ

“ไม่ใช่ครับคุณชาตรี ผมไปตรวจสอบที่สำนักทะเบียนพันธุ์พืชมาแล้ว” เขาพูด แล้วดึงเอกสารแผ่นหนึ่งออกมา ประทับตราครุฑสีดำอยู่มุมบน “ผู้ทรงสิทธิ์ในพันธุ์ทองตะวัน ไม่ใช่คุณบุญมี”

ชาตรีชะงัก

ฝนเงยหน้าขึ้น มองเอกสารแผ่นนั้น แล้วหันไปมองตีนบันไดโดยไม่รู้ตัว

คุณประสิทธิ์จัดแว่นกรอบทองบนจมูก อ่านชื่อบนเอกสารช้า ๆ

“ผู้ทรงสิทธิ์ยังมีชีวิตอยู่ครับ” เขาพูด “และตามที่อยู่ที่จดทะเบียนไว้ เขาอาศัยอยู่ในสวนนี้”

ในเงามืดตรงตีนบันได ตะวันกำด้ามกรรไกรตัดกิ่งแน่นขึ้น ปลายนิ้วโป้งลูบไปบนป้ายทองเหลืองใต้ด้ามจับ ที่ยังอุ่นจากมือของเขาเอง

— จบบท —

บทนี้เป็นไง? (ไม่ตอบก็ได้)

อยากอ่านต่อไหม?

ไม่ค่อยอยากมาก

เขียนโดย เจ้าสัวรองเท้าแตะ · เรื่องสมมติ